دانشگاه تربیت مدرسعلوم و فنون شیلات2322-551315120260522Analysis of the Export Competitiveness of Iran’s Fish Products in the Global Marketتحلیل توان رقابتی و الگوی تخصصیشدن صادرات فرآوردههای ماهی ایران در بازار جهانی3813892882510.48311/jfst.2026.120969.82475FAمیثممتینگروه اقتصاد کشاورزی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایرانرویااشراقی سامانیگروه اقتصاد کشاورزی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران0000-0002-7275-4552حامدرفیعیگروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تهران، کرج، ایرانبیتارحیمی بدرگروه اقتصاد کشاورزی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران .Journal Article20260403The development of fish product exports is of particular importance for the expansion of non-oil exports due to their higher value added, longer shelf life, and greater ability to penetrate international markets. This study aimed to evaluate the comparative advantage and examine the export specialization pattern of Iran’s fish products over the period 2002–2023. To assess export competitiveness, the Revealed Comparative Advantage (RCA) index and its symmetric form were employed. In addition, a convergence model based on the Revealed Symmetric Comparative Advantage (RSCA) index was used to investigate the dynamics of export specialization, while a sanctions intensity variable was incorporated into the model. The results showed that the RCA index was greater than one throughout the study period, indicating that Iran enjoyed a comparative advantage in exporting this product group. Moreover, the RSCA index remained positive and relatively high in most years, with an average of about 0.88, suggesting a relatively stable competitive position for these products in the global market. The results of the specialization model also revealed that the lagged RSCA coefficient was positive and statistically significant at the 5% level, whereas the coefficient of sanctions intensity was not statistically significant. Overall, Iran’s fish product exports exhibited a relatively stable comparative advantage, and sanctions were not able to structurally alter the export specialization pattern of these products.توسعه صادرات فرآوردههای ماهی به دلیل ارزش افزوده بالاتر، ماندگاری بیشتر و قابلیت حضور گستردهتر در بازارهای بینالمللی، از اهمیت ویژهای در توسعه صادرات غیرنفتی برخوردار است. هدف این مطالعه، ارزیابی مزیت نسبی و بررسی الگوی تخصصیشدن صادرات فرآوردههای ماهی ایران طی دوره 2002 تا 2023 است. جهت سنجش توان رقابتی صادراتی، از شاخص مزیت نسبی آشکارشده و فرم متقارن آن و بهمنظور بررسی پویایی تخصصیشدن صادرات، الگوی همگرایی مبتنی بر شاخص مزیت نسبی متقارن با لحاظ متغیر شدت تحریم بهکار گرفته شد. نتایج نشان داد که شاخص مزیت نسبی آشکارشده در تمام سالهای دوره مورد بررسی بزرگتر از یک بوده است این نتیجه بیانگر برخورداری ایران از مزیت نسبی در صادرات این گروه کالایی است. همچنین، شاخص مزیت نسبی متقارن در اغلب سالها مثبت و بالا بوده و میانگین آن حدود 88/0 به دست آمد که نشاندهنده پایداری نسبی توان رقابتی این محصولات در بازار جهانی است. نتایج الگوی تخصصیشدن نیز نشان داد که ضریب وقفه شاخص مزیت نسبی متقارن مثبت و در سطح 5 درصد معنادار است، در حالی که ضریب شدت تحریم از نظر آماری معنادار نبود. در مجموع، صادرات فرآوردههای ماهی ایران از مزیت نسبی نسبتاً پایدار برخوردار بوده و تحریمها نتوانستهاند الگوی تخصصیشدن آن را بهطور ساختاری دگرگون کنند.https://jfst.modares.ac.ir/article_28825_60c530d611f7017ba51093527ac1ee3d.pdfدانشگاه تربیت مدرسعلوم و فنون شیلات2322-551315120260522Seasonal monitoring of macrobenthic communities in the Shalmanrud River, Gilan Province, and observation of the invasive Amphibalanus improvisus (Darwin, 1854) in its estuaryپایش فصلی جوامع ماکروبنتوزی در رودخانه شلمانرود، استان گیلان، و مشاهده گونه مهاجم Amphibalanu improvisess(Darwin, 1854)در مصب این رودخانه2877910.48311/jfst.2026.119349.82467FAاحساناسدی شریفمیدان شیلات-مرکز تحقیقات شیلاتی آبهای دور چابهارمحسنمعصومی نصفجیکارشناس ارشد زیست شناسی دریا، گروه زیست شناسی دریا، دانشکده علوم پایه، دانشگاه گیلان، رشت، ایراننادرشعبانی پوراستاد گروه زیست شناسی دریا، دانشکده علوم پایه، دانشگاه گیلان، رشت، ایرانJournal Article20260215This study aimed to investigate the seasonal diversity of macrobenthic communities in the substrate of the Shalmanrud River estuary and to identify ecologically important species in the area. Following preliminary field surveys, four stations along a 600-meter stretch from the estuary to the upstream section were selected, and monthly sampling was conducted over one year using a grab Ekman sampler with a sampling area of 0.3 m² in three replicates. Collected samples were fixed with 4% formalin and transferred to the Gilan University laboratory. Over the one-year sampling period, a total of 745 macrobenthic samples were isolated and identified. The greatest taxonomic diversity was observed among bivalves, particularly in the families Mytilidae and Cardiidae. Among the identified macrobenthos, the invasive species Amphibalanus improvisus was recorded in the river estuary. The detection of this species in a brackish and riverine environment indicates its high adaptability and habitat expansion potential, which could pose a warning for the structure of benthic communities. Some physicochemical parameters, including water temperature, ambient temperature, pH, depth, and transparency, were also measured. Canonical Correspondence Analysis (CCA) revealed that water temperature and transparency were the most influential factors affecting the spatial distribution of dominant families, especially Mytilidae and Cardiidae, across different stations. Biodiversity was evaluated using Shannon, Simpson, and Pielou’s indices with the aid of PAST software. The study demonstrates that macrobenthic diversity indices are a suitable tool for ecological monitoring, assessing the biological health of estuary-influenced rivers, and detecting biological threats such as the presence of invasive species.این مطالعه با هدف بررسی تنوع فصلی ماکروبنتوزها در بستر دهانه رودخانه شلمانرود و همچنین شناسایی گونههای بومشناختی مهم در این منطقه انجام شد. پس از مطالعات میدانی اولیه، چهار ایستگاه از ناحیه مصب تا بالادست رودخانه(600 متر) انتخاب و نمونهبرداری به صورت ماهانه در طول یکسال، با استفاده از نمونهبردار اکمن گرب با سطح برداشت 3/0 مترمربع و در سه تکرار انجام شد. نمونههای جمعآوریشده با فرمالین 4 درصد تثبیت و به آزمایشگاه دانشکده علوم پایه دانشگاه گیلان جهت شناسایی منتقل شدند. در طول یک سال نمونهبرداری، در مجموع 745 نمونه از ماکروبنتوزها جداسازی و شناسایی شد. یشترین تنوع تاکسونومیکی در رده دوکفهایها و دو خانواده Mytilidae و Cardiidae مشاهده شد. در میان ماکروبنتوزهای شناساییشده، در مصب رودخانه گونه مهاجم Amphibalanus improvisus ثبت شد. شناسایی این گونه در محیطی لبشور و رودخانهای، نشاندهندهی توان بالای سازگاری و گسترش زیستگاهی آن است که میتواند زنگ خطری بر ساختار زیستی جوامع کفزی باشد. برخی پارامترهای فیزیکوشیمیایی از جمله دمای آب، دمای محیط، pH، عمق و شفافیت نیز اندازهگیری شدند. تحلیل تطابق کانونی (CCA) نشان داد که دمای آب و شفافیت مهمترین عوامل مؤثر بر پراکنش مکانی خانوادههای غالب، بهویژه Mytilidae و Cardiidae، در ایستگاههای مختلف هستند. تنوع زیستی با استفاده از شاخصهای شانون، سیمپسون و تشابه پیلو و به کمک نرمافزار PAST مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج این تحقیق نشان میدهد که استفاده از شاخصهای تنوع زیستی ماکروبنتوزها ابزار مناسبی برای پایش اکولوژیک، ارزیابی سلامت زیستی رودخانههای منتهی به مصب، و شناسایی تهدیدات زیستی نظیر حضور گونههای مهاجم است.دانشگاه تربیت مدرسعلوم و فنون شیلات2322-551315120260522Polyclonal IgY Antibodies: A Review of Their Therapeutic and Preventive Applications in Aquacultureپادتن پلیکلونال اختصاصی IgY : مروری بر کاربردهای آن در درمان و پیشگیری از بیماریهای آبزیان2882610.48311/jfst.2026.79580.0FAسید محمد جلیلذریه زهرابخش بهداشت و بیماریهای آبزیان، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران0000-0002-3223-0009علیکارگر خیرآبادگروه ویروس شناسی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران
بخش تحقیق و توسعه شرکت دانش بنیان ارغوان طب کاویان، کرج، ایرانسمیراحسین گرکانیدانش آموخته کارشناسی ارشد شیمی دارویی، دانشکده شیمی دارویی، دانشگاه علوم پزشکی دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایرانثنایوسفیانگروه سلولی مولکولی و میکروبیولوژی، دانشکده علوم و فناوریهای زیستی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایرانسید مسعودموسوی شاهتوریبخش علوم دامی، دپارتمان تحقیق و توسعه، شرکت دانش بنیان ارغوان طب کاویان ، کرج ، ایرانکورسرادخواهبخش بهداشت و بیماریهای آبزیان، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایرانحسامرفیعیگروه بهداشت و کنترل کیفی مواد غذایی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایرانJournal Article20250718Aquatic animal diseases have emerged as a critical challenge in the fisheries and aquaculture sectors, posing significant threats to production efficiency and sustainability. In response, novel biotechnological approaches have been proposed to mitigate these issues. Among them, egg yolk-derived immunoglobulin (IgY), a naturally occurring antibody in birds, is gaining recognition as a promising tool for the diagnosis, prevention, and treatment of infectious diseases across a range of species, including livestock, poultry, aquatics, and even humans. Unlike mammalian IgG, IgY can be extracted non-invasively from egg yolk and does not cross-react with the mammalian complement system, thus minimizing potential immunological complications. These attributes render IgY a viable candidate for oral administration in animals and offer broad applicability in medical, pharmaceutical, and food industries. This review provides a comprehensive overview of IgY, encompassing its production, extraction, purification, microencapsulation, and practical applications in animal husbandry and aquaculture. Furthermore, the article examines the benefits and current limitations associated with the commercialization of IgY-based technologies. Despite recent advancements in its development and deployment, further progress in formulation optimization, stabilization techniques, and applied research is essential to fully realize the potential of IgY as an effective immunological tool in modern aquaculture practices.امروزه بیماریهای آبزیان به عنوان یکی از چالشهای اساسی در صنعت شیلات و آبزی پروری است و فناوریهای نوین راهکارهایی برای خروج از این بحرانها ارائه کرده است. در این راستا، ایمونوگلوبولین زرده تخممرغ (IgY) یک پادتن طبیعی در پرندگان است که در حال تبدیل شدن به ابزاری قدرتمند برای تشخیص، پیشگیری و درمان بیماریها در دام، طیور، آبزیان و حتی انسانها میباشد. برخلاف IgG پستانداران، IgY به روشی غیرتهاجمی از زرده تخممرغ استخراج شده و واکنشهای متقاطع با سیستم ایمنی عامل کمپلمان پستانداران ایجاد نمیکند. این ویژگیها IgY را به گزینهای مناسب و کاربردی برای مصرف خوراکی در حیوانات و استفادههای در صنایع پزشکی، دارویی و غذایی تبدیل کرده است. در این مقاله مروری، به معرفی IgY، روشهای تولید، استخراج، تخلیص، ریزپوشانی ، نحوه کاربرد و استفاده در دام و طیور و آبزیان و همچنین مزایا و چالشهای موجود در مسیر تجاریسازی آن پرداخته شده است.<br>با وجود پیشرفتهای قابل توجه در تولید و بهکارگیریIgY، توسعه روشهای پایدارسازی، بهینهسازی فرمولاسیون و گسترش مطالعات کاربردی میتواند مسیر را برای بهرهبرداری گستردهتر از این پادن مفید و کاربردی را در صنعت آبزیپروری هموار سازد.دانشگاه تربیت مدرسعلوم و فنون شیلات2322-551315120260522Assessment of Antibacterial Activity and Color Stability of Natural Pigment-Based pH Indicators During Storage Under Variable Conditionsارزیابی خواص ضد باکتریایی و پایداری رنگی شناساگرهای پی اچ بر پایه رنگدانههای طبیعی در طول نگهداری در شرایط مختلف2882710.48311/jfst.2026.118473.82463FAشهابنقدیمحقق پسادکترا، گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی، دانشگاه تربیت مدرس، مازندران، ایران.مسعودرضائیگروه فرآوری محصولات شیلاتی، دانشکده علوم دریایی، دانشگاه تربیت مدرس، نور، ایرانسیدفخرالدینحسینیگروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی، دانشگاه تربیت مدرس، مازندران، ایرانJournal Article20251223Natural pigment-based pH indicators are promising candidates for intelligent food packaging due to their biocompatibility and distinct color responses. However, their practical application is limited by color stability and functional performance during storage. In this study, pH indicators incorporating betacyanin (Bet-Ind), anthocyanin (Ant-Ind), and phycocyanin (Phy-Ind) were prepared on cellulose filter paper, and their antibacterial activity, moisture absorption, and color stability were evaluated over 12 days under ambient (20 °C), refrigerated (4 °C), and frozen (−18 °C) conditions. Antibacterial assays revealed that all indicators inhibited the growth of Escherichia coli, Bacillus cereus, Listeria monocytogenes, and Staphylococcus aureus. The largest inhibition zone was observed against S. aureus (7 mm), while Phy-Ind exhibited the strongest effect on B. cereus (6 mm) and Ant-Ind showed the highest inhibition against L. monocytogenes (5.67 mm) (p < 0.05). Moisture absorption of the control filter paper increased from 0.35% to 10.56%, whereas pigment-based indicators demonstrated lower absorption, ranging from 9.12% to 10.09% (p < 0.05). Color stability analysis indicated that total color change (ΔE) was strongly dependent on pigment type and storage temperature. Betacyanin exhibited the highest stability under refrigeration (ΔE ≈ 7), phycocyanin showed minimal color change under freezing (ΔE ≈ 2.24), while anthocyanin displayed the greatest instability (p < 0.05). Overall, the findings highlight that pigment selection and storage conditions are critical factors in enhancing the performance of natural pH indicators for smart food packaging applications.شناساگرهای pH مبتنی بر رنگدانههای طبیعی بهدلیل زیستسازگاری و پاسخ رنگی، گزینهای مناسب برای بستهبندیهای هوشمند مواد غذایی محسوب میشوند، اما پایداری رنگی و عملکرد آنها در طول نگهداری از چالشهای اصلی کاربرد عملی است. در این پژوهش، شناساگرهای pH بر پایه بتاسیانین (Bet-Ind)، آنتوسیانین (Ant-Ind) و فیکوسیانین (Phy-Ind) بر روی کاغذ صافی سلولزی تهیه و خواص ضدباکتریایی، جذب رطوبت و پایداری رنگی آنها طی 12 روز نگهداری در دمای محیط (°C 20)، سردخانه (°C 4) و انجماد (°C 18-) بررسی شد. نتایج آزمون ضدباکتریایی نشان داد که تمامی شناساگرها توانایی مهار رشد باکتریهای Escherichia coli، Bacillus cereus،Listeria monocytogenes و Staphylococcus aureus را دارند؛ بهطوریکه بیشترین قطر هاله عدم رشد مربوط به S. aureus با میانگین 7 میلیمتر بود. Phy-Ind بیشترین اثر مهاری را بر B. cereus (6 میلیمتر) و Ant-In بیشترین بازدارندگی را در برابر L. monocytogenes (67/5 میلیمتر) نشان دادند (05/0>P). بررسی جذب رطوبت نشان داد که جذب رطوبت کاغذ صافی شاهد از 35/0 ٪ به 56/10 ٪ افزایش یافت، در حالی که این مقدار برای شناساگرها کمتر بود (05/0>P). ارزیابی پایداری رنگی نشان داد که تغییرات کلی رنگ (ΔE) بهشدت وابسته به نوع رنگدانه و دما بود؛ بهطوریکه بتاسیانین در دمای سردخانهای کمترین تغییرات رنگی (7 ΔE ≈) را نشان داد؛ در حالیکه فیکوسیانین در شرایط انجماد با تغییر رنگ (24/2 ΔE ≈) کمترین تغییرات رنگی و آنتوسیانین با مقدار 72/13 در دمای اتاق بیشترین رنگی را نشان داد (05/0>P). بهطور کلی، انتخاب مناسب رنگدانه و شرایط نگهداری نقش تعیینکنندهای در بهبود عملکرد شناساگرهای pH طبیعی دارد.